Design a site like this with WordPress.com
Get started

Μουσικός Τσιπουρομεζές #15 – (Untitled) Black is / Rise by SAULT

Πριν μερικά χρόνια λάμβανα διάφορες μουσικές στον τοίχο μου στο φέισμπουκ ή σε μηνύματα από τον dj soul doctor ή αλλιώς Salvador Svanoff. Σχεδόν όλα τα τραγούδια ήταν αυτό που αποκαλούσε “μαύρη” μουσική, τζαζ, φανκ, σόουλ ακόμα και λίγο ελαφρύ χιπ χοπ ή και ηλεκτρονική, αρκεί να είχε αυτό το φίλινγκ της γκρούβας, την μπλου νότα. Του άρεσε η ντίσκο αλλά όχι η free jazz ή οποιαδήποτε jazz μετά το 1950, μας έβαζε να ακούμε δυνατά και επί ώρες σουινγκ και τζαζ της Νέας Ορλεάνης, αλλά ποτέ φρι τζαζ, παρότι με πήρε κάποτε με το ζόρι να πάμε να δούμε ζωντανό τον Άρτσι Σεπ στο Χαφ Νόουτ.

Θα τον μνημονεύω για πάντα γιατί μου έμαθε να ψάχνω συνεχώς και να ακούω νέα μουσική, παρότι κολλημένος και αυτός, όπως και εγώ άλλωστε, στις δικές του μονομανίες. Όταν μερικά χρόνια πριν αναγνώρισα δύο σόουλ τραγούδια από σαμπλ σε χιπ χοπ κομμάτια ενώ οδηγούσα (το ένα ήταν το I forgot to love you του William Bell που εμφανίζεται στο Worst comes to worst των Dilated People), τον θυμήθηκα. Αλλά δεν μπορούσα να του το πω. Έγραψα ένα κείμενο που κάπου χάθηκε. Και προχθές αγόρασα έναν δίσκο από το Bandcamp, που συνειδητοποίησα ότι αν ζούσε θα μου τον είχε στείλει πρώτος και θα μου έγραφε απλά “άκου” ή θα έγραφε στον τοίχο του “η ανακάλυψη της μέρας”.

Ο δίσκος αυτός είναι το (Untitled) Black is των Sault.

Δεν έχω να πω πολλά για τον δίσκο. Δεν μπορώ όχι δεν θέλω. Πιστεύω ότι είναι από εκείνα τα έργα τέχνης που πρέπει να ακούσεις, να τα αισθανθείς, μόνος πρώτα και μετά να τα μοιραστείς με όλους. Αυτό έκανα. Τον μοιράστηκα με πάθος και φόβο, φόβο ότι μόνο εγώ ακούω αυτό που λένε οι Sault. Δεν ήμουν μόνος όμως. Ξεκινάει με τον στίχο/ηχογράφηση “The revolution has come (Out the lies) / Still won’t put down the gun (Out the lies)” να επαναλαμβάνεται για σχεδόν δύο λεπτά μέχρι να μας εξηγήσει τι είναι το μαύρο. Να εξηγήσω κάτι πριν συνεχίσω. Οι Sault είναι Βρετανοί δεν είναι Αμερικάνοι. Έγραψαν αυτά τα τραγούδια σαν φόρο τιμής στο κίνημα των μαύρων των ΗΠΑ αλλά κλείνουν το μάτι και στο δικό τους νησί. Συνεχίζουν με το Stop Dem και το Hard Life δύο από τα ομορφότερα κομμάτια που έχω ακούσει εδώ και καιρό. Και ενώ το πρώτο είναι δυνατό, οργισμένο, έτοιμο για δράση το δεύτερο γίνεται πιο μελωδικό, πιο περιγραφικό, μιας κατάστασης που αφορά περισσότερους ανθρώπους από όσους έχουν απλά μαύρο δέρμα. Με αυτό το δίπολο συνεχίζεται σχεδόν όλος ο δίσκος. Οι Sault είναι μάστορες της ηλεκτρονικής μουσικής (ακούστε το περσινό 5) και αυτό που κάνανε με το Untitled Black Is μπορώ μόνο να το σκεφτώ σαν εξέλιξη της στρατευμένης τέχνης. Είναι τόσο πολιτικά φορτωμένο με λόγια πρωτότυπα ή ιστορικές φράσεις του κινήματος διακαιωμάτων όσο είναι η μουσική μια μοντέρνα περίληψη της ιστορίας τηε μαύρης μουσικής σε όλο τον κόσμο.

Μερικούς μήνες μετά το Untitled (Black Is) οι άγνωστοι ακόμα Sault κυκλοφόρησαν (έπρεπε να το περιμένουμε φυσικά) την φυσική συνέχεια του, το Untitled (Rise). Μετά τις εξηγήσεις, μετά τον καθορισμό της ταυτότητας του (Μαύρο είναι) οι Sault κάνουν τον επόμενο βήμα, φυσικό όσο και το περπατάς σε πεζοδρόμιο του Μπρούκλιν, και καλούν σε ξεσηκωμό (Rise). Η παρότρυνση ή μάλλον το κάλεσμα στο αναπόφευκτο ακούγεται από το πρώτο κιόλας τραγούδι (Strong):

We’re moving forward tonight
Gotta fight, gotta fight

Και συνεχίζουν αμείλικτοι και με τους στίχους / λόγια και με την μουσική που σε αυτό τον δίσκο πλησιάζει πολύ μα πάρα πολύ στην γενέτειρα όλων των ζωών του ανθρώπου, την Αφρική. Και έτσι έρχεται να δείξει ότι πρώτα black lives matter και μετά all lives matter, αφού η λύτρωση, η απελευθέρωση του ανθρώπου θε έρθει από τους καταπιεσμένους και όχι από τους καλοταισμένους (λευκούς ευρωπαίους).

Good morning
Rise and shine
It’s time to get up sleepy head
It’s time to face a new morning
The sun’s shining just for you
Rise, baby, rise
Keep your eyes clear
Keep your heart open today
As you navigate your world
It’s time to rise

Μετά το πρώτο Rise το αγαπημένο μου κατά κάποιο τρόπο I just wanna dance, το οποίο δένει τον χορό με τον θυμό, παροτρύνει ξανά σε ξεσηκωμό (Rise again), χάνει κάπου την χορευτική μουσική μέσα σε πιο σκοτεινά ηλεκτρονικά μονοπάτια για να αναδυθεί ξανά και η αισιοδοξία της εξέγερσης να πάρει το πάνω χέρι.

Η επαναστατική / εξεγερσιακή διάθεση του δίσκου συνεχίζεται μέχρι το τέλος με επαναλαμβανόμενα και εναλλασόμενα μοτίβα – στο Street fighter (Sister, put up your fist and stand up / And scream out until they hear us), στο Rise intently και στο The Beginning and the end (It’s time to go to war) η ανάγκη για απάντηση, αντίσταση, πόλεμο είναι επιτακτική και θα πραγματοποιηθεί, στο Son shine υπάρχει η αισιοδοξία ότι η αγάπη θα νικήσει. Και η μαγεία του δίσκου συνεχίζεται με τα You know I ain’t & Uncomfortable, στο πρώτο βάζοντας στην θέση τους τους λευκούς μη-ρατσιστές που έχουν μόνο μαύρους φίλους και στο δεύτερο απαντά στην ανησυχία του κατεστημένου για την εξέγερση που έρχεται (Maybe you’re uncomfortable with the fact we’re waking up).

Τι μας γράφεις ρε Άτριχε τώρα, τραγούδι τραγούδι, περιγραφή του τι λένε; -θα πείτε. Σωστά, οι δύο τελευταίοι δίσκοι των Sault δεν χρειάζονται καμία εισαγωγή, χρειάζονται ακροάσεις, με τέρμα την ένταση, κατά προτίμηση σε διαδήλωση στους δρόμους, χρειάζονται χώρο και σκοπό, εγώ όποτε τους ακούω στα ακουστικά μου, σταματάω να δουλεύω, σηκώνομαι και αρχίζω να περπατάω ανήσυχος και με την προσδοκία ότι κάτι έρχεται, κάτι ασταμάτητο. Στο Little Boy, που κλείνει τον δίσκο, και είναι το πιο γλυκό τραγουδάκι που έγραψαν οι Sault για αυτό τους το πρότζεκτ, κάποιος μεγάλος μιλάει σε ένα μικρό αγόρι για τους “αντρες με τα μπλε”: Μικρό Αγόρι, όταν μεγαλώσεις / και ψάχνεις για απαντήσεις / θα σου μιλησω για τους άντρες με τα μπλε”. Τελικά, για να κλείσω τον κύκλο των σκέψεων μου, μπορεί ο Σωτήρης να έλειπε από τον πρώτο μου ενθουσιασμό για τα Untitled αλλά δεν πήγα πολύ μακριά για να βρω συν-ακροατές. Ξέρω ότι μια μέρα (όταν φτιαχτεί επιτέλους το πικάπ) θα βάλουμε το βινύλιο του Black Is να παίζει και θα καθήσουμε στον καναπέ με ένα χαμόγελο στα πρόσωπα.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: